De Streken keert terug in het Beeldende kunstprogramma van Oerol 2026
Hoe kom je in beweging als de dreiging te groot is om te bevatten? Hoe verbeeld je iets dat zich afspeelt op een tijdschaal die ons brein amper kan volgen? De kunstenaars in het Beeldende kunstprogramma op Oerol 2026 gaan die vraag niet uit de weg. Ze werken met de wind, het water, de stroming en de lucht als medespelers. De zee als co-creator, en de stilte voor de storm als podium.
Er vindt stilaan en over een hele trage tijdschaal een immense verschuiving plaats in het klimaat. Ver weg en toch dichtbij. De AMOC, de grote Atlantische stroming die ons klimaat in balans houdt, verzwakt. Niet spectaculair, niet van de ene op de andere dag, maar gestaag en onomkeerbaar. Het nieuws daarover verdwijnt in de ruis. We onderschatten de kans dat een ramp ons persoonlijk treft, we vertonen uitstelgedrag, en het erkennen van een dreigende catastrofe voelt zo overweldigend dat we het liever negeren. We missen de urgentie om in beweging te komen. En precies daar begint het beeldende kunstprogramma van Oerol 2026.
De golfstroom en niet-menselijke migratie
Suzette Bousema maakt een werk geïnspireerd op de MOC, de golfstroom die zich over de gehele wereld beweegt en verder gaat dan de Atlantische zee. Een werk dat de kwetsbaarheid van dit grote en ongrijpbare systeem zichtbaar maakt. Marjolijn Boterenbrood dook letterlijk de haven van Terschelling in om onderwaterstructuren te plaatsen die langzaam werden overgenomen door niet-menselijke migranten: de Australische kokerworm, de Mexicaanse mossel, de zwervende zeepok. Ze presenteert met Marine Migrants een werk over migratie, verbondenheid en de overmoed waarmee de mens zeeën in kaart heeft gebracht op het wad langs de dijk.
Dobberende plankton, hoopvolle soundscape en de magie van de maan
Nullshima Studio - My Little Tragedy
Valerie van Leersum vertelt met The Wanderers het verhaal van de diepgaande rol van eeuwig ronddobberende plankton in mariene ecosystemen en plankton als een belangrijke indicator voor de gezondheid van het milieu. Een indrukwekkend werk van hergebruikte materialen die reageren op elke windvlaag, geïnspireerd op Rachel Carsons Under the sea, uit 1951. Dennis van Tilburg bouwt een windpark van 25 turbines die hun energie direct omzetten in geluid: een ruimtelijke soundscape die beweegt tussen hoop en dystopie, tussen beschermengel en dreigend toekomstbeeld.
Thijs Ebbe Fokkens speelt met Moon Gazer bovenop de watertoren in Hoorn met de magie van het niet weten en het mysterie rond de maan. Haar invloed op eb en vloed is groot, maar verandert langzaam doordat zij elk jaar circa 4 cm van de aarde verwijderd raakt. De maan steelt energie van de draaiing van de aarde, waardoor onze dagen geleidelijk langer worden en het verschil tussen eb en vloed zal verzwakken.
Raaklijn, natuursystemen en een ongemakkelijk feestje over plastic
Dennis van Tilburg - Turbine Songs
Het werk Ecoshroom van Ivan Henriques bevat een op maat gemaakte Ai die onzichtbare processen analyseert en zichtbaar maakt, zoals de uitwisseling van voedingsstoffen en koolstof tussen mycorrhiza (een schimmel) en planten. Met dit werk laat Henriques zien hoe natuursystemen kunnen worden geïntegreerd in een kunstmatige wereld en de mogelijkheid krijgen om zelfstandig keuzes te maken. Nullshima Studio won de Symbio Kunstprijs 2025 en presenteert met My Little Tragedy, een participatieve video-installatie waarin een verweerd My Little Pony-paardje uit de MSC Zoë-ramp het publiek uitnodigt voor een ongemakkelijk feestelijke karaoke over alledaags plasticgebruik.
Raaklijn is het meerjarige onderzoek van SoAP / Rita Hoofwijk naar de vraag waar Oerol het landschap raakt en waar het landschap het festival begrenst. Elk jaar nodigt zij een andere maker uit om die verschuivende grens vanuit een nieuw perspectief te verkennen. Voor 2026 werkt Hoofwijk samen met de Taiwanese kunstenaar en architect Rain Wu. Wu onderzoekt hoe materialen, kaarten en landschappen verhalen dragen: van geografische en politieke betekenissen tot kosmologische en microbiële sporen. Haar Sea Water Paintings reflecteren op het in kaart brengen als een daad van verbeelding in plaats van dominantie, een benadering die nauw aansluit bij de thematiek van Raaklijn. De verkenning vindt plaats buiten het festival, tijdens residenties, maar is tijdens Oerol zichtbaar voor het publiek.
Residenties tijdens het festival
In het Beeldende kunstprogramma zijn dit jaar twee makers in residentie op het festival. Laurien Zwaans werkt samen met Prof. Dr. Ir. Tjisse van der Heide aan artistieke methodieken voor het herstel van kustecosystemen. Een zoektocht naar wederkerigheid tussen mens en natuur in het dynamische waddenlandschap. Wandelende Duinen brengt met Entangled Shorelines lokale gemeenschappen langs verschillende kustlijnen samen via workshops, gesprekken en gedeelde verhalen. Koopmans is een van de tien makers die geselecteerd is voor het Europese IN SITU Platform 2025/2026. Haar werk pleit voor een zorgzame, niet-hiërarchische manier om de toekomst te verbeelden gebaseerd op lokale kennis en collectieve actie.
Marc van Vliet - De Streken | Foto door Fred Bazuin
De terugkeer van De Streken
En dan het nieuws waar veel Oerol-gangers op hoopten: De Streken van Marc van Vliet keert terug, voor één laatste jaar. Het getijdenobject op het wad, waar eb en vloed bepalen wat je ziet en voelt, is voor veel Oerol-gangers een belangrijk onderdeel geworden van het landschap zelf. Het werk ontstond vanuit de vriendschap tussen Marc en Joop Mulder, oprichter van Oerol die in januari 2021 overleed. Dankzij een overweldigende crowdfunding keert het werk dit jaar terug voor zijn laatste editie, een afscheid dat tegelijk een eerbetoon is aan Marc, Joop en aan het landschap dat ons altijd in beweging brengt.
Samenwerking met de Waddenvereniging
Wadexcursie Waddenvereniging | Foto door Marleen Annema
Voor deze editie slaat Oerol de handen ineen met de Waddenvereniging, een samenwerking die zo logisch aanvoelt als het getij. Beide organisaties zijn diep verbonden met het Waddenlandschap als UNESCO Werelderfgoed en met de urgentie om mensen te laten voelen wat er op het spel staat. Want kunst raakt mensen anders dan rapporten of beleid. Alle werken uit het beeldende kunstprogramma zijn te bezoeken via de kunst- en natuurroute in de Oerol kaart-app. Rondom de werken van Marjolein Boterenbrood en Valerie van Leersum vult de Waddenvereniging de route aan met wadexcursies, verhalen over het landschap en begeleiding door gidsen en ecologen. Voor wie nog dieper wil duiken in wat er speelt onder de oppervlakte.
Het Beeldende kunstprogramma is 13 juni t/m 21 juni dagelijks tussen 10:00 en 16:00 te bezoeken. Het programma is toegankelijk met een Oerol festivalbandje. Deze zijn nu te koop.
